Boże Narodzenie – proLogos

J 1,1-18
Przekład: 

1 W początku był Logos i Logos był ku Bogu, i Bogiem był Logos, 2 tenże był w początku ku Bogu.

3 Wszystko przez Niego się stało i poza Nim nie stało się ani jedno, co się jest stało.

4 W Nim życie było i życie było światłem ludzi.

5 I światło w ciemności się jawi, i ciemność go nie pojęła.

6 Stał się człowiek, posłany jest od Boga, imię jemu Jan.

7 Tenże przyszedł na świadectwo, aby zaświadczył o świetle, aby wszyscy uwierzyli przez niego.

8 Nie był ów światłem, ale aby zaświadczył o świetle.

9 Był [Logos] światłem prawdziwym, które oświetla wszystkiego człowieka przychodzącego na świat.

10 W świecie był i świat przez Niego stał się, i świat Go nie poznał.

11 Do swoich przyszedł i swoi Go nie przyjęli.

12 Ilu zaś Go wzięło, dał im władzę stać się dziećmi Boga, wierzącym w imię Jego.

13 Którzy nie z krwi ani z woli ciała, ani z woli męża, ale z Boga zostali zrodzeni.

14 I Logos ciałem się stał, i przybytek w nas uczynił, i zobaczyliśmy chwałę Jego, chwałę jako Jednorodzonego od Ojca, pełnego łaski i prawdy.

15 Jan świadczy o Nim i zawołał jest, mówiąc: „Tenże był, o którym powiedziałem: «Ten za mną przychodzący stał się jest przede mną, bo był mi pierwszy»”.

16 Bo z pełni Jego my wszyscy wzięliśmy, i łaskę wobec łaski.

17 Bo Prawo przez Mojżesza jest dane, łaska i prawda przez Jezusa Chrystusa stała się.

18 Boga nikt nie widział jest nigdy; Jednorodzony Syn, Który Jest ku łonie Ojca, On wyprowadził.

Uwagi: 

Prolog Świętego Jana: najważniejszy, najsłynniejszy, najtrudniejszy i najciekawszy tekst Nowego Testamentu. Co roku jest naszym bożonarodzeniowym prezentem. Dzisiaj poprzestanę na jego przekładzie, zachęcając do samodzielnych o nim rozważań.

Tekst ten pojawia się jako Ewangelia mszalna 31 grudnia oraz 3 stycznia i tam znajduje się mój do niego komentarz (w dwóch częściach). Tutaj podaję tylko klika wstępnych założeń:

  1. Najsłynniejszy Prolog świata, rozpoczynający Janową Ewangelię, jest w niej na miejscu Ewangelii Dzieciństwa i opowiada o Wcieleniu Jezusa Chrystusa.

  2. Komentarzem do Prologu jest cała Biblia.

  3. Nie tłumaczę słowa Logos. Jest tak ważne i wieloznaczne zarazem, że postanowiłem pozostawić je w brzmieniu oryginalnym, tak jak w liturgii pozostało hebrajskie alleluja i greckie kyrie eleison. Oto kilka podstawowych znaczeń Logosu: „słowo” (w sensie „rozumna wypowiedź”), „rozum”, „przemówienie”, „mowa” (np. sądowa), „nauka”, „nauczanie”, „pogłoska”, „zdanie”, „twierdzenie”, „uzasadnienie”. Logos jest po grecku rodzaju męskiego. Nigdy nie oznacza też słowa oderwanego od rozumu i myślenia (samego wypowiadania słów).

  4. Niektórzy dzielą tekst Prologu na części, uznając go za kompilację – zwłaszcza tam, gdzie wątek Jana Chrzciciela wpleciony jest w opowiadanie o Jezusie (6-8; 15-?). W takim ujęciu pozbawia się go jednak ważnych treści zapominając, że analogiczna „przeplatanka” wątków dotyczących Jana i Jezusa ma ogromne znaczenie chociażby dla wymowy Ewangelii Dzieciństwa Łukasza, a zwłaszcza dla pierwszego jej rozdziału, omawianego niedawno w adwentowych wpisach.

Zapraszam do świątecznego zastanowienia nad filozoficznym tekstem Prologu.