wtorek X tygodnia w ciągu roku – mądra sól

Mt 5,13-16
Przekład: 

13 Wy jesteście sól ziemi. Jeżeli zaś sól zgłupieje, w czym zasolona będzie? Na nic nie ma siły, jeżeli nie [na to], aby rzucona na zewnątrz podeptana została przez ludzi!

14 Wy jesteście światło świata. Nie może miasto położone na górze zostać ukryte.

15 Ani nie zapalają świeczki i nie stawiają jej pod korcem, lecz na świeczniku. I świeci wszystkim w domostwie.

16 Tak niech świeci światło wasze przed ludźmi, aby ujrzeli wasze piękne dzieła i wysławili Ojca waszego w niebiosach.

Uwagi: 

Współczesna chemia definiuje sól kuchenną jako chlorek sodu (NaCl), jednak sól krystaliczna, występująca w ziemi w  bardzo wielu różnorodnych odmianach, zawiera w sobie mnóstwo innych mikroelementów i pierwiastków. Sól można rozumieć tutaj jako przyprawę, jako substancję konserwującą, lecz także jako lekarstwo lub nawet środek bakteriobójczy wyjaławiający i niszczący ziemię (Sdz 9,45). W Starym Testameńcie solono także zwierzęta ofiarne (Kpł 2,13). Sól była też starożytnym i średniowiecznym środkiem płatniczym, a w szczególności „żołdem solnym” czyli zapłatą za żołnierską służbę, czego pamiątką są współczesne wyrazy oznaczające „pensję” (ang. salary, fr. salaire), pochodzące właśnie od łacińskiego „żołdu” (salarium).

Innym odczytaniem dzisiejszego porównania może być częściowe utożsamienie soli z morską wodą. Tym samym wyrazem co sól (hals) w grece Homerowej nazywa się bowiem słoną wodę, otaczającą ziemię i pomagającą utrzymać jej umiarkowaną temperaturę – w zimie niezbyt chłodną, a w lecie niezbyt gorącą.

13 „Zgłupieje” (moranthe) – przekład dosłowny. Wyraz ten czasami oddaje się polskim czasownikiem „zwietrzeje”, sól jednak, w przeciwieństwie do przypraw korzennych, nie wietrzeje, lecz wilgotnieje, rozpuszczając się w wodzie. Sól „rozpuszcza się” też, w pewnym sensie tego słowa, właśnie w ziemi. Być może więc „głupienie soli” wiązałoby się z jej dekrystalizacją, rozpadem solnych brył i utratą zwartej, logicznej konsystencji.

Inspiracją do dalszych żywiołowych rozważań może być także werset Mk 9,49: „Wszystek bowiem ogniem posolony będzie”. Warto zapoznać się też z filmem ukazującym proces wydobywania soli z pustynnej ziemi.